Хемороиди: Кога е доволен третман, а кога операција?

Хемороидите се многу честа состојба што погодува милиони луѓе ширум светот. Иако многумина се чувствуваат непријатно да зборуваат за овој проблем, хемороидите не се ретка или „срамна“ состојба. Тие претставуваат проширени и воспалени вени во пределот на аналниот канал и ректумот, слично како проширените вени на нозете. Кај некои луѓе предизвикуваат само лесна непријатност, додека кај други можат значително да влијаат врз квалитетот на животот.

Во најголем дел од случаите хемороидите може успешно да се контролираат со промени во животниот стил и нехируршки третман. Сепак, кај одредени пациенти симптомите стануваат хронични, болни или комплицирани, па може да биде потребна хируршка интервенција.

Хемороидите се развиваат кога постои зголемен притисок врз вените во долниот дел на ректумот и анусот. Овој притисок постепено доведува до нивно проширување и воспаление.

Најчести фактори што придонесуваат се:

• хроничен запек
• напрегање при празнење на цревата
• долготрајно седењe
• бременост
• прекумерна телесна тежина
• исхрана сиромашна со растителни влакна
• подигање тежок товар

Со возраста, ткивата што ги поддржуваат вените природно ослабуваат, па ризикот се зголемува.

Постојат два главни типа:

Се наоѓаат внатре во ректумот и најчесто не се видливи. Тие можат да предизвикаат:

• безболно крвавење
• чувство на непотполно празнење
• излегување на ткиво при празнење
•  

Се наоѓаат под кожата околу анусот и почесто предизвикуваат:

• болка
• чешање
• оток
• чувство на печење

Понекогаш може да се формира тромб (згрутчување на крв) во надворешен хемороид, што предизвикува силна и ненадејна болка.

Симптомите зависат од типот и тежината на хемороидите. Најчести се:

• светлоцрвена крв при празнење
• чешање или иритација
• болка или непријатност
• чувство на притисок
• оток околу анусот
• појава на „грутка“

Важно е да се знае дека крвавењето од анусот не секогаш значи хемороиди. Понекогаш може да биде знак на други состојби, вклучувајќи полипи или рак на дебело црево, па затоа лекарска проценка е важна.

Кај поголемиот дел од пациентите симптомите може значително да се подобрат без операција. Целта е да се намали притисокот врз вените и да се олесни празнењето на цревата.

• внесување повеќе растителни влакна
• пиење доволно течности
• избегнување напрегање
• редовна физичка активност
• избегнување долго седење на тоалет

Исхрана богата сo следниве состојки може значително да помогне во спречување запек:

• овошје
• зеленчук
• интегрални житарки
• мешунки

За полесни случаи често се користат:

• креми и масти
• супозитории
• седечки бањи со млака вода
• лекови против болка

Овие третмани помагаат да се намалат симптомите. Сепак, тие не ги „отстрануваат“ хемороидите, туку ги контролираат симптомите.

Кога симптомите не се подобруваат со конзервативен третман, лекарот може да предложи процедури што не бараат класична операција.

Најчесто користена процедура за внатрешни хемороиди. Околу хемороидот се поставува мала гумена лента што го прекинува дотокот на крв. Хемороидот постепено се суши и паѓа.

Во хемороидот се инјектира супстанција што предизвикува негово намалување.

Се користи топлина за да се намали хемороидалното ткиво.

Овие процедури најчесто се:

• брзи
• изведуваат амбулантски
• со кратко закрепнување

• симптомите се тешки и хронични
• постои постојано крвавење
• хемороидите постојано излегуваат
• има силна болка
• другите третмани не помогнале

Најчеста хируршка процедура е хемороидектомија – хируршко отстранување на хемороидите. Операцијата е многу ефикасна, но закрепнувањето може да биде непријатно неколку недели поради чувствителноста на регијата.

Во некои случаи се користи и:

• stapled hemorrhoidopexy
• ласерски третмани
• доплер-водена хемороидална артериска лигација

• големината на хемороидите
• симптомите
• возраста
• општата здравствена состојба

По процедура или операција важно е:

• да се избегнува запек
• да се пијат многу течности
• да се внесуваат влакна
• да се следи хигиената
• да се избегнува напрегање

Многу пациенти чувствуваат значително подобрување во рок од неколку недели.

Лекарска проценка е важна ако:

• имате крвавење од анусот
• болката е силна
• симптомите траат долго
• има промени во празнењето на цревата
• губите тежина или имате анемија

Не секое крвавење е безопасно, па не треба автоматски да се претпостави дека станува збор само за хемороиди.

Хемороидите се многу честа и најчесто безопасна состојба, но можат значително да влијаат врз секојдневниот живот. Кај многу луѓе симптомите успешно се контролираат со промени во исхраната, подобра хидратација и локален третман. Сепак, кога симптомите стануваат хронични, болни или не реагираат на терапија, постојат минимално инвазивни процедури и хируршки опции што можат значително да го подобрат квалитетот на животот.