Пренатални тестирања – Кој е вистинскиот избор за вас?

Бременоста е возбудливо и емоционално патување, исполнето со многу надежи, но и со прашања и дилеми. Една од најважните одлуки што можете да ја донесете е дали да направите пренатално тестирање, кое може да ви даде информации за здравјето на вашето бебе уште пред раѓањето.

Но, дали е вистинскиот избор за вас? Во овој водич ќе дознаете што претставува пренаталното тестирање, какви видови постојат, кои се неговите придобивки и како да одлучите дали да го направите.

Што е пренатално тестирање?

Пренаталното тестирање вклучува различни тестови што се прават за време на бременоста со цел да се процени здравјето на бебето. Овие тестови можат да помогнат во:

• ✔ Откривање на можни генетски или хромозомски состојби.
• ✔ Проценка на ризикот од вродени аномалии или други здравствени проблеми.
• ✔ Проверка на состојбата на плацентата, амнионската течност и други важни фактори за развојот на бебето.

Пренаталните тестови можат да бидат информативни и да помогнат при донесување одлуки за понатамошна медицинска грижа.

Видови на пренатално тестирање

Постојат две главни категории на тестирање:

1. Скрининг тестови (неинвазивни)
   Овие тестови покажуваат дали постои зголемен ризик од генетски или хромозомски состојби, но не даваат дефинитивна дијагноза. Ако резултатите покажат зголемен ризик, возможно е да ви бидат препорачани дополнителни, подетални тестови.
2. Дијагностички тестови (инвазивни)
   Овие тестови даваат точна дијагноза за одредени состојби, но можат да носат мал ризик, како што е ризикот од спонтан абортус.

Методи за скрининг низ бременоста

Пренаталните скрининг тестови можат да се прават во различни фази од бременоста:

Прво тримесечје (до 13-та недела)

• Крвен тест – мерење на нивоата на одредени супстанции во крвта што можат да укажат на ризик од хромозомски абнормалности.
• Ултразвук – мерење на задниот дел од вратот на бебето; зголемена вредност може да укажува на ризик од Даунов синдром.
• Неинвазивен пренатален тест (NIPT) – напреден тест што ја анализира ДНК на бебето во мајчината крв и може да открие состојби како Даунов синдром со висока точност.

Второ тримесечје (14–28 недела)

• Квад скрининг тест – крвен тест што ги мери нивоата на четири различни супстанции во мајчината крв за да го процени ризикот од Даунов синдром, трисомија 18 и дефекти на нервниот систем.
• Ултразвук на анатомијата на бебето (околу 20-та недела) – детално испитување на органите на бебето за можни абнормалности.

Во кое било време од бременоста

• Пренатален тест со слободна ДНК (cfDNA тест) – може да се направи во кое било тримесечје и да даде информации за хромозомски состојби.

Ако скрининг тестот покаже зголемен ризик, лекарот може да препорача дијагностички тестови, но тие не се задолжителни.

Кој треба да размисли за пренатално тестирање?

Пренаталното тестирање не е задолжително, но може да биде препорачано ако:

• Имате 35 години или повеќе (зголемен ризик од генетски состојби).
• Имате семејна историја на генетски нарушувања.
• Вашите претходни тестови покажале можен ризик од хромозомски аномалии.
• Вие или вашиот партнер сте носители на одредени генетски состојби.

Придобивки од пренаталното тестирање

• Поголема сигурност – Може да помогне да се ублажи стравот и неизвесноста.
• Планирање на грижата – Овозможува навремено подготвување за можни здравствени проблеми.
• Третман во текот на бременоста – Некои состојби може да се лекуваат додека бебето е во матката.
• Подобра поддршка – Родителите можат да добијат консултации и емоционална поддршка однапред.

Кога треба да размислите за пренатално тестирање?

Одлуката за тестирање зависи од вашите лични околности, медицинска историја и колку информации сакате да имате за здравјето на вашето бебе.

Некои родители сакаат да бидат подготвени за какви било можни здравствени предизвици, додека други преферираат да не знаат доколку резултатите нема да влијаат на нивната одлука за бременоста.

Како да одлучите дали да направите тестирање?

Прашајте се:

• ✔ Дали информациите од тестот ќе ми помогнат во носењето одлуки?
• ✔ Дали резултатите ќе влијаат на мојата пренатална грижа?
• ✔ Како ќе се чувствувам ако тестот покаже зголемен ризик?
• ✔ Дали сакам да преземам ризик за дијагностички тестови?

Разговарајте со вашиот лекар или генетски советник за сите ваши дилеми пред да донесете одлука.